Հանելուկ

Պարզվում է` անքնությամբ տառապող միակ մարդը չեմ այս քաղաքում: Համակուրսեցիներիս մեծ մասն էլ է բողոքում, որ չի կարողանում քնել: 

Հարց. ամենահաճախն ինչի՞ց են արթնանում նրանք (ի դեպ, ես էլ մի երկու անգամ):

Պատասխան. Ճիշտ պատասխանեց [info]iparikaն: Ճիշտ պատասխանն է` սեքսի ձայներ:
 

Ի՞նչ գիտեն մեր մասին

Էսքան ժամանակ ինձ հա ֆրանսիացու կամ իսպանացու տեղ էին դնում: Բայց ամենաուժեղը կիրակի օրվանն էր: Երբ հետ էինք գալիս մեր անհավանական ճամփորդությունից, գնացքի մեր վագոնում մեզ հետ նստած էին հինգ հոլանդուհի խմած կանայք: Սանան, ինչպես միշտ, հետները զրույցի բռնվեց: Մանրից ես ու Սոֆին էլ միացանք: Սոֆիի ազգությունը հարցրին, իսկ իմը սենց էր.
– Դու էլ երևի Իսրայելի՞ց ես:
Կյանքում առաջին անգամ հրեայի տեղ էլ դրեցին: Պատասխանեցի, որ չէ, որ Հայաստանից եմ, որ դժվար` Հայաստանի մասին ինչ-որ բան իմանան: Իսկ հոլանդուհին, քանի որ բավականաչափ խմած էր քաղաքավարի չլինելու համար, պատասխանեց.
– Ո՞նց չգիտեմ: Օրինակ գիտեմ, որ դուք շատ աղքատ երկիր եք…

Բա…

Protected: Հայգլերեն

This content is password protected. To view it please enter your password below:

Հոլանդիան մի օրում

Երբեք չեմ մոռանա 2012-ի հունվարի 29-ը, որովհետև կյանքիս ամենայուրահատուկ օրերից էր: Եվ հիմա, մինչ փորձում եմ ցրտից քարացած ոտքերս տաքացնել անկողնում, դեռ հավատս չի գալիս, որ, այնուամենայնիվ, այդ ամենը մի օրում արեցինք:

Երկու համակուրսեցիներս և ես մի կողմ թողեցինք տոննաներով դասերը, կիրակի առավոտյան 9:46 նստեցինք դեպի Ամերսֆորտ գնացող գնացքը, ու այդտեղից ամեն ինչ սկսվեց:

1. Ամերսֆորտ
Հոլանդացիները խորհուրդ չեն տալիս այնտեղ գնալ: «Ձանձրալի է,- ասում էին,- ու տեսնելու բան չկա»: 

Ամերսֆորտի կայարանը Հոլանդիայի հյուսիսն ու հարավը, արևմուտքն ու արևելքն իրար է կապում, հետևաբար Խրոնինգենից որևէ տեղ գնալիս գրեթե միշտ այնտեղ եմ փոխում: Այդ բազմաթիվ ճամփորդություններից մեկն էր, երբ դեմքս գնացքի ապակուն հպած նկատեցի մի բան, որն անպայման ուզեցի մոտիկից տեսնել: Ու հոլանդացիների հորդորները չէին կարող խանգարել դրան:

Ինչպես հետո իմացա, այդ «բանը» կոչվում է Կոպելպոուրտ, քաղաքի դարպասն է: Եվ հենց այսօր էլ գնացքից իջնելուց անմիջապես հետո քայլեցինք ուղիղ դեպի այնտեղ:

Դատեք ինքներդ. մի՞թե չարժեր սա տեսնել:

Սա էլ ես եմ Կոպելպոուրտի հետևի կողմից.

2. Հաագա
Դեռ 2009-ից Հաագայով առանձնապես տպավորված չէի ու այնտեղ գնալու ցանկություն չունեի, բայց համակուրսեցիս` Սանան, շատ էր ուզում այնտեղ մի մզկիթ գնալ, ու չուզեցինք մերժել նրան: Մզկիթը փակ էր, բայց որոշեցինք ժամանակն օգտագործել կենտրոնում զբոսնելու համար: Կարծիքս դեպի դրականը փոխվեց Հաագայի մասին, բայց այն ամենևին էլ այսօր մեր տեսած ամենալավ քաղաքը չէր:
 

Հաագայի կենտրոնում սիրուն հին շենքեր էին ու դրանք հակադրվում էին կենտրոնական կայարանի մոտակայքում վեր խոյացող երկնաքերներին, որոնք առանց այդ էլ չափից դուրս ցուրտ օրը նույնիսկ ավելի սառն էին դարձնում:

3. Լայդեն
Վաղուց էի ուզում Լայդենում լինել, բայց չգիտեմ ինչու նախկինում երբեք չէր հաջողվում: Վերջապես ստացվեց:

Այստեղ արդեն մի հրաշալի գիդ ունեինք, որը մեզ պտտեցրեց քաղաքի բոլոր հետաքրքիր մասերով: 

Լայդենը ոնց որ հեքիաթից պոկված լիներ: Ամեն ինչ էնքան սիրուն էր, որ չէիր հավատում դրանց` իրական լինելուն:

Ու նաև պոետիկ էր. շենքերի պատերին տարբեր տեղերում պոեզիա էր: Բառիս բուն իմաստով: Լայդենը մի ուրիշ շունչ ուներ: Մի տեսակ ստեղծագործելու էր մղում: Էնպես, որ ուզում էի ամեն ինչ թողնել ու գրել: Հաստատ գիտեմ. եթե որոշեմ մի օր տրվել ստեղծագործելուն, կգնամ Լայդեն:

Սա էլ փոքրիկ հետգրություն Լայդենից.

4. Դելֆտ
Դելֆտ ուզում էի գնալ դեռ 2009-ից, երբ Ուտրեխտում ինձ հետ ամառային դպրոց անցնող հույն Ստելլան հիացած պատմեց քաղաքի հնության ու գեղեցկության մասին: Ու նորից. վերջապես ցանկությունս իրականանում է:

Երբ հասանք Դելֆտ, արդեն մութ էր: Անսովոր խաղաղ քաղաք էր: Հետևում բարձրահարկներ էին, ու թվում էր` հիասթափվելու ենք: Բայց չէ… շուտով մտանք կենտրոն, ու ամեն ինչ այլ էր: Ոնց որ մի երկու հարյուր տարով հետ գնայինք կամ էլ ինչ-որ մեկի երազում զբոսնեինք: Նայում էինք լույսերին, չէինք կշտանում: Ափսոս, որ մեր ապարատներն այդքան չնկարեցին:

5. Ուտրեխտ
Ուտրեխտն իմ գնացած այն քիչ քաղաքներից է, որը սիրում եմ, բայց չէի ուզի երկրորդ անգամ լինել (նախորդ այցելությանս մասին կարդացեք այս պիտակի տակ): Ամեն դեպքում, եղա:

Մութ Ուտրեխտը չէր տպավորվել, որովհետև գիշերները սովորաբար ինչ-որ ուրիշ քաղաքից էի վերադառնում ու վազում սենյակս` միանգամից քնելու: Հետո էն ժամանակ վախենում էի գիշերով փողոցներում թրև գալ:

Ինչպես արդեն նշել էի, ցուրտ էր: Իմ զգացած ամենացուրտ օրն էր Նիդեռլանդներում: Նախորդ անգամ, երբ Ուտրեխտում էի, շոգ էր: Իմ զգացած ամենաուժեղ շոգն էր Նիդեռլանդներում: Ու երբ քայլում էինք Ուտրեխտի փողոցներում, հիշեցի անտանելի շոգը, ու մարմինս սկսեց տաքանալ հենց միայն հիշողությունից:

Ուտրեխտը գիշերով հեքիաթային էր, բայց նաև մարդաշատ: Միայն բազմաթիվ ցուցափեղկերն էին հուշում, որ, այնուամենայնիվ, քսանմեկերորդ դարում ենք:

6. Խրոնինգեն
Կեսգիշերից քառորդ ժամ անց հասանք Խրոնինգեն: Ձյուն էր եկել: Առաջին անգամ այս ձմեռ:

Ու ես երջանիկ եմ, անտանելի երջանիկ այս ճամփորդությունից հետո: Եվ սա հերիք է, որ մինչև արձակուրդ դիմանամ:

Առաջին անսխալ ռեակցիան եռագույն գլխարկիս

Քանի ամիս է` ցրտին եռագույն գլխարկ եմ դնում: Ասում են` սիրուն է, ուրախ է, շատ հոլանդական է, որովհետև մեջը նարնջագույն կա, բայց ոչ ոք չի կռահում, որ դա Հայաստանի դրոշն է:

Էսօր Հաագայից Լայդեն գնալու ճանապարհին մեկ էլ մի փոքրիկ աղջիկ հոլանդերեն հարցրեց, թե արդյոք դա Հայաստանի դրոշն է: 
– Հա,- պատասխանեցի:
Հետի մեծահասակն ինչ-որ բան ասաց, որ չհասկացա: Խնդրեցի անգլերեն ասել:
– Ինքը հայ է,- ցույց տվեց երեխային,- ավելի ճիշտ, նրա հայրն է հայ:

Ժպտացի: Չիմացա` ինչ պատասխանեմ: Ուղղակի շրջվեցի դեպի փոքրիկը ու հարցրի.
– Հայերեն խոսու՞մ ես:
– Հա, խոսում եմ,- պատասխանեց:

Ժպտում էր: Աչքերը փայլում էին:

Ժամանակավորություն կամ ոնց ուզում եք, անունը դրեք

«Մնաց ընդամենը մեկ ամիս»,- մտածում եմ: Հաջորդ միտքս է. «Դեռ մի ամբողջ ամիս կա»: Ու չգիտեմ` ուզու՞մ եմ, որ ժամանակն արագ թռնի, թե ոչ: Մի կողմից, սիրում եմ կյանքս Խրոնինգենում: Մյուս կողմից, առջևում լիքը լավ բաներ են սպասվում. փետրվարի վերջին Մաստրիխտ, հետո մի քանի օրով Բելգիա, որից հետո վերադարձ Բեռլին, որի համը մնացել է բերանումս դեռ սեպտեմբերից:

Իսկ ընկերներիցս շատերն արդեն կամաց-կամաց հեռանում են: Տխուր է, երբ գալիս ես մի քաղաք, կյանքդ ստեղծում այնտեղ ու հասկանում, որ դա խիստ կարճատև է: Չես հասցնում մարդկանց հետ կապվել: Չես ուզում: Բայց շփումներ փնտրում ես: Ստեղծում ես հսկայական շրջապատ: Ու համակուրսեցիներս անվերջ զարմանում են, թե ոնց եմ քաղաքի կեսին ճանաչում, թե ինչու եվրոպական գրեթե բոլոր քաղաքներում ընկերներ ունեմ: Ես էլ եմ զարմանում, բայց ափսոսում, որ էդ հարաբերությունների մեծ մասը խորություն չունի: Ուրիշ տարբերակ էլ չունեմ. ոչ մի տեղ հավերժ չեմ: Բացարձակապես ոչ մի: Անգամ Հայաստանում: 

Ամեն դեպքում, հույս ունեմ, որ կգա մի օր, երբ կմտնեմ մի քաղաք ու կորոշեմ այնտեղ անցկացնել կյանքիս մնացած մասը:

Խրոնինգենյան գիշեր

Գիշերվա ժամը երկուսի համար Խրոնինգենի փողոցներն անսովոր մարդաշատ էին, իսկ ավելի ճիշտ` ես էի անսովոր ուշ մնացել դրսում: Խրոնինգենի սառած փողոցներում հարբած ջահելները թրև էին գալիս, ու ես, ողջ երեկոյի ընթացքում ոչ մի կաթիլ ալկոհոլ խմած չլինելով, չէի հասկանում նրանց: 

Գիշերվա ժամը երկուսին Խրոնինգենի փողոցներն անսովոր սառած էին: Վախենում էի` հանկարծ հեծանիվս չսահի, ընկնեմ: Ու սառը քամին խառնվում էր մազերիս, բարի քնացնող տոթից հետո հաճելի թարմություն հաղորդում: Գիշերային Խրոնինգենում մարմինս սառում էր:

Գիշերային աղմկոտ Խրոնինգենի վերևում աստղազարդ երկինքն է: Ու նայում եմ վերև` հասկանալով, որ վաղուց աստղեր չեմ տեսել, որովհետև քաղաքը միշտ ամպերի տակ է եղել: Պարզ երկինքը նվեր է Խրոնինգենի համար: Իսկ ես լսում եմ. «Ծիածանից այն կողմ…»:

Գիշերային Խրոնինգենի փողոցներում մեքենաներ չկան: Մարդիկ օրորվում ու երգում են, մեկ-մեկ` պարում, հայհոյում: Երբեմն-երբեմն միայն հեծանվորդներ են անցնում:

Գիշերային ջահելական Խրոնինգենում Հեմինգուեյներ ու Ֆիցջերալդներ չկան: Այստեղ ամեն ինչ պարզ ու հասարակ է, որովհետև բոլորն արթուն են: 

Եվ շուտով մտնում եմ հանրակացարանի հետնաբակ, որտեղ հեծանիվները կամաց-կամաց պակասում են, որովհետև մարդիկ գնում են: Գիշերային Խրոնինգենում ոմանք վերջին անգամ են զվարճանում: 

Հոլանդական երգ

Առաջին հոլանդական երգը, որ իսկապես դուրս եկավ: Երևի թեման էլ կապ ունի…

Հայերենին ամենամոտ լեզուն

Կլինիկական աֆազիալոգիայի դասախոսը հանձնարարությունն ավելի արդյունավետ կատարելու համար որոշեց, որ զույգերով պիտի աշխատենք: Դրա համար իրար կցեց բոլոր նրանց, ովքեր նույն մայրենի լեզուն կամ գոնե մոտ լեզու ունեն: Օրինակ, երկու չինացիները, երկու հոլանդացիները, պորտուգալացին ու բրազիլացին: Ուզում էր բասկին ու կատալոնացուն իրար կցեր, ինձ էլ ռուսին, բայց մենք պնդեցինք, որ մեր լեզուները շատ տարբեր են, որ մենակ կաշխատենք:

Արդյունքում բասկն անընդհատ ինձ էր դիմում հարցերով, ու մենք իրար լավ հասկանում էինք:

Էնքան ձեռ առանք հայ-բասկական բազմադարյա հարաբերությունները, որ գլխներիս եկավ: Որ նմանություններ կան (ոչ միայն բառային, այլև քերականական), կասկածից դուրս է, բայց թե որտեղից, ոնց, ինչու, չեմ կարող պատասխանել:

Պսևդոգիտնականներին կառաջարկեի բոլորին հայ սարքելուց առաջ փորձել գիտական մեթոդներով պարզել, թե այդ ինչ նմանություն է ու որտեղից է:

Սառած հյուրս

Իջնում եմ խոհանոց: Ճամփին Անյային` վերևիս հարևանին եմ տեսնում:
– Զգույշ, ձեր խոհանոցում կատու կա,- ասում է:
Իսկ ես ուրախանում եմ:

Մտնեմ խոհանոց, տեսնեմ հարևանի շեկոտ մեծ ու փափլիկ փիսոն մռութն աթոռների ոտքերին քսելով ման է գալիս ու երջանիկ մռռում: Կա-չկա ցրտից է փախել-ներս է մտել, հիմա էլ տաքությունը վայելում է. էս քանի օրը Խրոնինգենում ահավոր ցուրտ է: Պատկերացնու՞մ եք, զրոյից ցածր:

Գրկում եմ փիսոյին. փափլիկ, մռռան, տաքուկ: Բաց եմ թողնում գետնին, թավալվում է: Էս էլ ինքը.

Նկարներ

« Older entries

Կարուսել

Ոչ վե՛րջ կա, ոչ ըսկի՛զբ այս երգում

Byurakn

Writer

Անձնական տարածք

Մտնելուց առաջ ոտքներդ սրբեք

How I Lost My Chains

I've Learned The Most Unlearning Everything I've Ever Known

frauke's foodelicious fritid

baking across borders - exploring new recipes from Denmark and around the world

The Miscellany Room

Life is Easy; I suck

stof tot stof

Over dood, rouw en literatuur / On death, grief, and literature

MidiMike

A Life's Worth of Observations from a Songwriter and Sound Engineer

exoligu

De ce este nevoie de îndrăzneală pentru a gândi cu propria minte?

followthevoid

Writing and Musing

imandes

politics and philosophics

gayaneatoyan

Harmony with nature

Expat in Denmark Blog

Thoughts, observations, analysis and thematic coverage by Expat in Denmark & Friends

arpy maghakyan

articles by me